การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี มีความมุ่งหมายเพื่อพัฒนากลยุทธ์การสร้างเครือข่ายความร่วมมือเพื่อพัฒนาการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผล สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ซึ่งดำเนินการเป็น 5 ระยะ ดังนี้ ระยะที่ 1 การศึกษาองค์ประกอบการสร้างเครือข่ายความร่วมมือเพื่อพัฒนาการนิเทศการศึกษา โดยการศึกษาเอกสาร งานวิจัย และการประเมินความเหมาะสมขององค์ประกอบโดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 5 คน ระยะที่ 2 การศึกษาสภาพปัจจุบันและสภาพที่พึงประสงค์ในการสร้างเครือข่ายความร่วมมือเพื่อพัฒนาการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผล โดยใช้แบบสอบถามชนิดมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ กลุ่มตัวอย่างเป็นศึกษานิเทศก์ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา จำนวน 265 คน ซึ่งได้มาโดยการสุ่มแบบหลายขั้นตอน ระยะที่ 3 การพัฒนากลยุทธ์การสร้างเครือข่ายความร่วมมือเพื่อพัฒนาการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผล โดยใช้การสนทนากลุ่มผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 9 คน ระยะที่ 4 การตรวจสอบความเหมาะสม และความเป็นไปได้ของการสร้างเครือข่ายความร่วมมือเพื่อพัฒนาการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผล กลุ่มตัวอย่างเป็นศึกษานิเทศก์ จำนวน 276 คน ซึ่งได้มาโดยการสุ่มแบบหลายขั้นตอน และระยะที่ 5 การจัดทำและตรวจสอบคู่มือการใช้กลยุทธ์การสร้างเครือข่ายความร่วมมือเพื่อพัฒนาการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผล ประเมินโดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 5 คน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ PNI modified ผลการวิจัยพบว่า 1. การสร้างเครือข่ายความร่วมมือประกอบด้วย 6 องค์ประกอบ ได้แก่ 1) การมีทักษะภาวะผู้นำ 2) การกำหนดวัตถุประสงค์ 3) การมีส่วนร่วมในการปฏิบัติงาน 4) การพัฒนาสมาชิกเครือข่าย 5) การปฏิบัติงานของเครือข่าย และ 6) การติดตามการประเมินผล โดยภาพรวมองค์ประกอบมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด 2. การสร้างเครือข่ายความร่วมมือเพื่อพัฒนาการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผล ด้านการติดตามการประเมินผลมีความต้องการจำเป็นสูงสุด รองลงมา ได้แก่ การมีทักษะภาวะผู้นำ การกำหนดวัตถุประสงค์ การปฏิบัติงานของเครือข่าย การพัฒนาสมาชิกเครือข่าย และการมีส่วนร่วมในการปฏิบัติงานตามลำดับ 3. กลยุทธ์การสร้างเครือข่ายความร่วมมือเพื่อพัฒนาการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผล ประกอบด้วย วิสัยทัศน์ 5 พันธกิจ 5 เป้าประสงค์ 5 กลยุทธ์ 10 โครงการ/กิจกรรม และ 15 ตัวชี้วัด 4. กลยุทธ์การสร้างเครือข่ายความร่วมมือเพื่อพัฒนาการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผล โดยภาพรวมมีความเหมาะสมและความเป็นไปได้อยู่ในระดับมากที่สุด 5. คู่มือการใช้กลยุทธ์การสร้างเครือข่ายความร่วมมือเพื่อพัฒนาการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผล โดยภาพรวมมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด
