การศึกษาวิจัยในครั้งนี้มีความมุ่งหมายเพื่อศึกษา สภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ ความต้องการจำเป็น และหาแนวทางการพัฒนาการบริหารงานพัสดุในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสกลนคร ตามความคิดเห็นของผู้บริหารสถานศึกษา รองผู้อำนวยการฝ่ายงบประมาณ หัวหน้างานพัสดุ และครูผู้สอน กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษา รองผู้อำนวยการฝ่ายงบประมาณ หัวหน้างานพัสดุ และครูผู้สอน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสกลนคร ปีการศึกษา 2568 จำนวน 346 คน จำแนกเป็นผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 45 คน รองผู้อำนวยการ ฝ่ายงบประมาณ จำนวน 45 คน หัวหน้างานพัสดุ จำนวน 45 คน และครูผู้สอน จำนวน 211 คน โดยใช้วิธีการสุ่ม แบบหลายขั้นตอน (Multi – stage Random Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์ โดยเป็นแบบสอบถามเกี่ยวกับสภาพปัจจุบันและสภาพ ที่พึงประสงค์ของการพัฒนาการบริหารงานพัสดุในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสกลนคร ด้านสภาพปัจจุบันของการพัฒนาการบริหารงานพัสดุในสถานศึกษา มีค่าอำนาจจำแนกอยู่ระหว่าง .376 - .847 และค่าความเชื่อมั่น เท่ากับ .956 ด้านสภาพที่พึงประสงค์มีค่าอำนาจจำแนกอยู่ระหว่าง .421 - .882 และค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ .972 สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล คือ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าดัชนีความต้องการจำเป็น ผลการวิจัย พบว่า
1. การพัฒนาการบริหารงานพัสดุในสถานศึกษา สภาพปัจจุบันโดยรวมอยู่ในระดับมาก ส่วนสภาพที่พึงประสงค์ของโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด 2. สภาพปัจจุบันของการพัฒนาการบริหารงานพัสดุในสถานศึกษา จำแนกตามสถานภาพการดำรงตำแหน่ง และประสบการณ์ในการปฏิบัติงาน โดยรวม แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และจำแนกตามขนาดโรงเรียน โดยรวม ไม่แตกต่างกัน สภาพที่พึงประสงค์ของการพัฒนาการบริหารงานพัสดุในสถานศึกษา จำแนกตามสถานภาพการดำรงตำแหน่งและขนาดโรงเรียน โดยรวมและรายด้านไม่แตกต่างกัน และจำแนกตามประสบการณ์ในการปฏิบัติงาน โดยรวม แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05
3. ความต้องการจำเป็นในการพัฒนาการบริหารงานพัสดุในสถานศึกษา ตามความคิดเห็นของผู้บริหารสถานศึกษา รองผู้อำนวยการฝ่ายบริหารงบประมาณ หัวหน้างานพัสดุ และครูผู้สอน โดยเรียงลำดับความสำคัญของความต้องการจำเป็นจากมากไปหาน้อย ดังนี้ ลำดับที่ 1 คือ ด้านการยืม ลำดับที่ 2 คือ ด้านการบำรุงรักษา การตรวจสอบ ลำดับที่ 3 คือ ด้านการเก็บ การบันทึก การเบิกจ่าย และลำดับที่ 4 คือ ด้านการจำหน่ายพัสดุ 4. แนวทางการพัฒนาการบริหารงานพัสดุในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสกลนคร ที่ได้จากการไปสัมภาษณ์ผู้ทรงวุฒิ จำนวน 10 คน ในการบริหารงานพัสดุในสถานศึกษา ควรได้รับการพัฒนาทั้งหมด 4 ด้าน ดังนี้ 1) ด้านการยืม ควรกำหนดระเบียบ แนวปฏิบัติ คู่มือ และขั้นตอนการดำเนินงานพัสดุให้ชัดเจน 2) ด้านการบำรุงรักษา การตรวจสอบ ควรแต่งตั้งคณะกรรมการตรวจสอบพัสดุประจำปีและดำเนินการตรวจสอบให้เป็นไปตามระเบียบ 3) ด้านการเก็บ การบันทึก การเบิกจ่าย ควรปฏิบัติตามระเบียบการจัดทำทะเบียนคุมและบัญชีวัสดุให้ถูกต้อง ครบถ้วน และ 4) ด้านการจำหน่ายพัสดุ ควรดำเนินการแต่งตั้งคณะกรรมการและปฏิบัติตามระเบียบการจำหน่ายพัสดุอย่างเคร่งครัด โปร่งใส และตรวจสอบได้
The purposes of this research were to examine the current and desirable conditions, and the priority needs, as well as to establish guidelines for developing procurement administration in schools under the Secondary Educational Service Area Office Sakon Nakhon. The study sought the perspectives of school administrators, deputy directors of budget division, heads of procurement departments, and teachers in schools under the Secondary Educational Service Area Office Sakon Nakhon. The sample consisted of 346 participants, including 45 school administrators, 45 deputy directors of budget divisions, 45 heads of procurement departments, and 211 teachers, obtained through multi-stage random sampling, during the 2025 academic year. The research instrument included the questionnaires and interview forms. The questionnaires regarding the current and desirable conditions of procurement administration development in schools under the Secondary Educational Service Area Office Sakon Nakhon. The questionnaire assessing current conditions demonstrated the discriminative power between 0.376 and 0.847 with the reliability of 0.956, while the desirable conditions yielded the discriminative power ranging from 0.421 to 0.882 with the reliability of 0.972. Statistical analysis included percentage, mean, standard deviation, and the Priority Needs Index (PNI).
The findings were as follows:
1. The current condition of procurement administration development in schools was overall at a high level, while the desirable condition was overall at the highest level.
2. The current condition of procurement administration development in schools, when classified by positions and work experience, overall differences were found to be statistically significant at the 0.01 level. However, overall, no significant difference was found when classified by school sizes. Regarding the desirable condition, no significant differences were observed when classified by positions and school sizes, whereas overall differences were statistically significant at the 0.05 level when classified by work experience,
3. The priority needs for developing procurement administration development, as perceived by school administrators, deputy directors of budget divisions, heads of procurement departments, and teachers, were ranked from highest to lowest as follows: 1) Supply Borrowing; 2) Maintenance and Inspection; 3) Storage, Recording, and Disbursement; and 4) Disposal of Supplies.
4. The guidelines for developing procurement administration development in schools under the Secondary Educational Service Area Office Sakon Nakhon, derived from interviews with ten experts, suggest for further development in four aspects: 1) Supply Borrowing: Clear regulations, practical guidelines, manuals, and operational procedures should be established; 2) Maintenance and Inspection: An annual inspection committee should be appointed to conduct inspections in accordance with established regulations; 3) Storage, Recording, and Disbursement: Control registers and inventory accounts should be accurately and comprehensively maintained in compliance with relevant regulations; and 4) Disposal of Supplies: A designated committee should be appointed to strictly follow disposal regulations with transparency and accountability.
