การวิจัยครั้งนี้มีความมุ่งหมายเพื่อพัฒนาโมเดลสมการโครงสร้างเชิงเส้นของปัจจัยที่ส่งผลต่อการเป็นโรงเรียนคุณภาพ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสกลนคร การดำเนินการวิจัยแบ่งเป็น 2 ระยะ คือ ระยะที่ 1 การศึกษาองค์ประกอบของโรงเรียนคุณภาพ โดยการวิเคราะห์เอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องและการศึกษารายกรณี จำนวน 2 โรงเรียน และระยะที่ 2 การพัฒนาและตรวจสอบความสอดคล้องของโมเดลที่พัฒนาขึ้นกับข้อมูล เชิงประจักษ์ เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามแบบมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ มีค่าดัชนีความสอดคล้องระหว่าง 0.80-1.00 ค่าอำนาจจำแนกระหว่าง 0.29-0.91 และค่าความเชื่อมั่น 0.98 กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาและครูในโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสกลนคร ปีการศึกษา 2568 จำนวน 530 คน ซึ่งได้มาโดยการสุ่มแบบหลายขั้นตอน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน และการวิเคราะห์โมเดลสมการโครงสร้าง ผลการวิจัยพบว่า 1. องค์ประกอบการเป็นโรงเรียนคุณภาพ มี 5 องค์ประกอบ ได้แก่ 1) คุณภาพผู้เรียน 2) สภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ 3) การจัดการเรียนการสอนที่มีคุณภาพ 4) การมีส่วนร่วมของชุมชน และ 5) การบริหารจัดการที่มีคุณภาพโดยทุกองค์ประกอบมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด 2. โมเดลสมการโครงสร้างเชิงเส้นของปัจจัยที่ส่งผลต่อการเป็นโรงเรียนคุณภาพ ประกอบด้วย 4 ปัจจัย ได้แก่ ทักษะของผู้บริหารสถานศึกษาในศตวรรษที่ 21 ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหาร คุณลักษณะของครู และการปฏิบัติงานของครู 3. โมเดลสมการโครงสร้างเชิงเส้นของปัจจัยที่ส่งผลต่อการเป็นโรงเรียนคุณภาพ ที่พัฒนาขึ้นมีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ (χ2 = 68.85, p-value = 0.07, df = 53, χ2/df = 1.29 , RMSEA = 0.02, GFI = 0.99, AGFI = 0.95) โดยได้รับอิทธิพลทางตรง อิทธิพลทางอ้อมและอิทธิพลรวมสูงสุดจากทักษะของผู้บริหารสถานศึกษาในศตวรรษที่ 21 เมื่อพิจารณาค่าสัมประสิทธิ์การพยากรณ์ของทั้ง 4 ปัจจัย คือ ทักษะของผู้บริหารสถานศึกษาในศตวรรษที่ 21 ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหาร คุณลักษณะของครู และการปฏิบัติงานของครูพบว่า สามารถร่วมกันอธิบายความแปรปรวนการเป็นโรงเรียนคุณภาพได้ร้อยละ 99
The purpose of this study was to develop a linear structural equation model of factors affecting quality schools under Sakon Nakhon Primary Educational Service Area Office. The research was conducted in two phases. Phase 1 involved identifying the components of quality schools through document analysis, review of related studies, and case studies of two schools. Phase 2 focused on developing the proposed model and examining goodness-of-fit with empirical data. Data were collected using a five-point rating scale questionnaire, which indicated validity index from 0.80 to 1.00, discrimination power index ranged from 0.29 to 0.91, and reliability index was at 0.98. The sample consisted of 530 school administrators and teachers under Sakon Nakhon Primary Educational Service Area Office, in academic year 2025, recruited using multi-stage random sampling. The statistics used for data analysis included frequency, percentage, mean, standard deviation, Pearson’s product–moment correlation coefficient, and Structural Equation Model. The research findings were as follows. 1. The quality schools consisted of five components, namely 1) student quality, 2) learning-conducive environment, 3) quality instructional management, 4) community participation and 5) quality administration and management. All components were rated at the highest level of propriety. 2. Linear structural equation model of factors affecting quality schools comprised four factors, namely 21st century skills of school administrators, innovative leadership of administrators, teacher characteristics and teachers’ performance. 3. The developed linear structural equation model of of factors affecting quality schools showed goodness-of-fit with the empirical data (χ2 = 68.85, p-value = 0.07, df = 53, χ²/df = 1.29, RMSEA = 0.02, GFI = 0.99, AGFI = 0.95). The results indicated that 21st century skills of school administrators exerted the highest direct, indirect, and total effects on quality schools. When considering the predictive coefficients of the four factors, 21st-century skills of school administrators, innovative leadership of administrators, teacher characteristics, and teacher performance presented 99 percent of the variance in quality schools.
